اپتومتري علم مراقبت هاي بينايي است و اپتومتريست يا بينايي سنج فردي است كه دوره دانشگاهي اپتومتري را در يكي از دانشگاههاي معتبر داخل يا خارج از كشور گذرانده و قادر است بر طبق مقررات و قوانين جاري كشور اقدام به معاينه ،تشخيص و درمان اختلالات بينايي بنمايد
اپتومتريست ها معمولا از طريق تجويز وسايل كمك بينايي ،لنزهاي تماسي و يا انجام ورزشهاي چشمي (ارتوپتيك) و يا دادن توصيه هاي بهداشتي و.... به بيمارانشان كمك مي نمايند علاوه براين اپتومتريستها معمولا آنچه راكه تجويز مي نمايند (مانند عينك ،لنزتماسي و...) خودشان نيز آن را به بيمارانشان عرضه مي نمايند (dispensing)
خدمات بينايي سنجي معمولا با ارائه عينك توسط اپتومتريست و نظارت بر فيت آن كامل مي گردد و بدون عرضه و فيت مناسب عينك يك خدمت اپتومتري كامل محسوب نميگردد

شكي نسيت كه خود بزرگان صنف عينك ساز بهتر از هر كس ديگري مي دانند كه مسئوليت اصلي ساخت و ارائه عينك طبي در تمام دنيا بر عهده اپتومتريست هاست و عينك سازي علمي تنها از طريق اپتومتريست ها قابل ارائه است و عينك سازها با هر درجه و مدرك ديگري غير ازاپتومتري تنها در حد تراش شيشه و يا توليد صنعتي آن و يا هم توليد فريم هاي عينك فعاليت دارند و عينك سازان ايراني نيز كه اغلب آنان فاقد تحصيلات دانشگاهي و يا حتي دبيرستاني هستند تنها در زماني كه هنوز تعداداپتومتريستهاي كشورمان به حد كافي نرسيده بوده است با گذراندن امتحان مجوز تاسيس موسسات فروش عينك را دريافت مي كرده اند ولي اين دليل بر اين نيست كه اين روش براي هميشه ادامه پيدا كند زيرا همانطور كه در آئين نامه فروش عينك هاي طبي آمده است اين امتحان تنها تا زماني كه تعداد اپتومتريستهاي كشور به حد كافي نرسيده بوده است برگزار مي شده و اكنون كه تعداد اپتومتريستها به اندازه اي رسيده كه نياز كشور را بر اورده مي سازد ديگر نيازي به برگزاري امتحان براي افراد تجربي نيست و تنها فارغ التحصيلان اپتومتري مجاز به تاسيس موسسات ساخت و فروش عينك هاي طبي مي باشند
بنظر مي رسد تلاشهاي انجمن صنفي عينك سازان براي موجه جلوه دادن عينك سازي بدون اپتومتريست ها بيشتر براي نجات گروهيست كه آخرين روزهاي حيات حرفه اي خود را مي گذرانند و مي دانند كه در سيستم آينده نظام خدمات بهداشتي درماني كشور جايي براي عينك سازان تجربي كه بخواهند مسئوليت موسسات فروش عينك را برعهده گيرند وجود نخواهد داشت و فقط اپتومتريست ها مجاز به تاسيس موسسات ساخت و فروش عينك هاي طبي خواهند بود

عينك طبي كالايي نيست كه بشود آنرا مانند كفش و لباس در سر هر كوي وبرزني عرضه نمود وفروخت عينك سازان تجربي كه ادعاي صنفي بودن عينك طبي را دارند آيا هرگز مي توانند بدون نياز به اپتومتريست و چشم پزشك كالاي خود را بفروش برسانند
بديهي است كه آنها قادر به چنين كاري نيستند و نخواهند بود پس ادعاي اينكه عينك كالايي صنفي است گزافي بيش نيست چراكه امكان فروش عينك بدون نسخه چشم پزشك يا اپتومتريست وجود ندارد
راه صحيح عرضه و فروش عينك طبي عرضه آن توسط كساني است كه خود توان تجويز آنرا دارند و مي توانند بر فيت و استفاده آن نظارت داشته باشند اپتومتريست ها(بينايي سنج ها)تنها گروه تحصيل كرده دانشگاهي هستند كه در مجموعه علوم مربوط به تجويز و ساخت عينك طبي مهارت دارند و مي توانند مطابق با استاندارد هاي علمي انواع عينك هاي طبي را تجويز ، ساخته و ارائه نمايند

تهيه عينك از مراكز تحت نظر اپتومتريستها بمفهوم اطمينان از درستي تجويز ، ساخت و فيت عينك مي باشد

آنچه كه در يك نسخه تجويز عينك مي بينيم

آنچه كه در ابتداي تمام نسخه هاي تجويزي توسط پزشكان و معاينه كنندگان ديده مي شود، واژه Rx مي باشد كه اين واژه به معناي موارد تجويزي است كه تمام پزشكان براي نوشتن هر نسخه، چه نسخه دارويي و چه نسخه عينك در بالا و سمت چپ نسخه مي نويسند و سپس زير آن آنچه را كه لازم است براي بيمار خود تجويز كنند، مي نويسند.

در يك نسخه تجويز عينك ممكن است ما قسمت هاي مختلفي را ببينيم. يك قسمت كه تجويز نمره عينك براي ديد دور مي باشد و در قسمتي ديگر نيز ممكن است تجويز عينك براي ديد نزديك يا به عبارتي عينك مطالعه را ببينيم.

تجويز نمره دور بيمار

در ابتدا بايد با دو واژه OD و OS أشنا شويم. در واقع OD مخفف كلمه لاتين Ocular Dexter به معناي چشم راست و OS مخفف Ocular Sinister و به معناي چشم چپ مي باشد، كه در نوشتن نسخه عينك براي مشخص كردن چشم راست و چپ بيمار از اين واژه ها استفاده مي شود. در صورتيكه اين دو واژه پيش از نمره عينك نوشته نشده باشند، بر طبق قرار داد نمره OD (چشم راست) را در خط بالا و نمره OS (چشم چپ) را در خط پايين مي نويسند.

براي تجويز نمره عينك دور بيمار، ابتدا نمره عيب انكساري بيمار كه شامل دوربيني يا نزديك بيني است نوشته مي شود كه واحد آن بر حسب ديوپتر مي باشد. بدين ترتيب كه نمره هاي مثبت مربوط به دوربيني (هايپرمتروپي) و نمره هاي با علامت منفي مربوط به نزديك بيني (مايوپي) است و معمولا جلوي عدد آن علامت D به معناي ديوپتر، يا sph يا s كه به معناي اسفريك بودن نمره است (يعني آستيگماتيسم وجود ندارد و قدرت در تمام جهات و محورها يكسان است)، مي گذارند.
براي مثال در يك فرد كه چشم راست او 1 نمره نزديك بيني و چشم چپ او 1 نمره دوربيني دارد بدين صورت نوشته مي شود :

OD : -1.00 sph (DS)
OS : +1.00 DS (sph)

درصورتيكه بيمار علاوه بر نزديك بيني يا دور بيني، عيب انكساري آستيگماتيسم نيز داشته باشد، پس از نوشتن قدرت ديوپتريك دوربيني يا نزديك بيني، يك علامت مميز (/) گذاشته، قدرت ديوپتريك آستيگماتيسم فرد را نوشته پس از آن يك علامت ضربدر مي گذاريم و محور آستيگماتيسم را مي نويسيم.
مثلا اگر در مثال قبل، بيمار در چشم راست خود علاوه بر نزديك بيني، 5/0 ديوپتر آستيگماتيسم در محور 180 درجه داشته باشد، بدين ترتيب نوشته مي شود :

OD : -1.00 / -0.50 × 180

(لازم به ذكر است كه قدرت آستيگماتيسم در اغلب موارد با علامت منفي نوشته مي شود)
پس بدين ترتيب در يك نسخه عينك براي هر چشم، ما قدرت نزديك بيني يا دوربيني و ميزان و محور آستيگماتيسم چشم فرد را مي توانيم مشاهده كنيم.
در صورتيكه فرد تنها داراي آستيگماتيسم بوده و نزديك بيني يا دوربيني نداشته باشد، به جاي نزديك بيني يا دوربيني كلمه plano نوشته مي شود كه به معناي نمره صفر است.
به طور مثال :
OD : Plano / -0.50 × 180
(كه در اينجا بيمار فقط داراي 5/0 ديوپتر آستيگماتيسم در محور 180 درجه مي باشد)

پس از نمره عينك فرد، ما يك كلمه اختصاري به عنوان pd مي بينيم كه معمولا عددي جلوي آن نوشته شده، pd در واقع فرم اختصاري pupillary distance مي باشد كه برابر است با فاصله بين مراكز دو مردمك چشم، كه بر حسب ميليمتر نوشته مي شود. مثلا در فردي كه فاصله بين مراكز مردمك هايش 60 ميليمتر باشد، نوشته مي شود : pd = 60 mm

در اين مرحله تمام اطلاعات لازم براي ساختن يك عينك ديد دور براي بيمار وجود دارد و فرد عينك ساز مي تواند با توجه به اطلاعات موجود در نسخه، شيشه عينك مورد نظر را انتخاب كرده و با انجام دادن تنظيمات لازم آن را در فريم عينك دلخواه بيمار نصب كند.

تجويز عينك براي ديد نزديك (عينك مطالعه) در افراد پيرچشم

در اينجا ما معمولا با يك كلمه Add مواجه هستيم كه Add يا Addition به معناي اضافه و هميشه يك نمره مثبت است كه براي افراد داراي پيرچشمي تجويز مي شود. ميزان Add بر حسب سن فرد و عوامل ديگر اندازه گيري شده و در نسخه نوشته مي شود. Add در واقع يك نمره مثبت اسفريكال است كه با نمره اسفريكال (دوربيني يا نزديك بيني) ديد دور جمع جبري مي شود و نمره عينك نزديك به دست مي آيد.
مثلا اگر در همان فرد مثال هاي قبل بخواهيم 2 ديوپتر Add تجويز كنيم، بدين صورت مي نويسيم :
Add = + 2.00 D sph

كه در اينجا در واقع نمره عينك فرد براي مطالعه برابر است با -1.00+2.00=+1.00 براي چشم راست و +1.00+2.00=+3.00 براي چشم چپ، كه البته اين مقدار اسفريكال نمره عينك نزديك فرد است و ميزان و محور آستيگماتيسم آن تغييري نمي كند و مانند دور مي باشد. البته تمام اين محاسبات توسط عينك ساز صورت مي گيرد و فرد معاينه كننده در نسخه تنها ميزان Add را مي نويسد مگر اينكه بخواهد تنها براي بيمار عينك نزديك تجويز كند كه در آن صورت معمولا بالاي نمره تجويزي نوشته مي شود : Near Glasses يا Near Correction كه به معناي عينك نزديك مي باشد. پس از نوشتن ميزان Add لازم است Npd بيمار نيز نوشته شود. Npd يا Near Pupillary Distance عبارت است از فاصله بين مراكز مردمك هاي دوچشم در هنگام نگاه به نزديك، كه هميشه Npd

در اينجا يك نسخه به عنوان مثال مي بينيم :

Rx

OD : +2.50 / -1.25 × 90
OS : +1.00 / -0.75 × 65

Pd = 66 mm


Add : +1.5 D sph

Npd = 62 mm



تفسير اين نسخه بدين صورت است كه فرد در چشم راست خود 5/2+ ديوپتر دوربيني و25/1 ديوپتر آستيگماتيسم در محور 90 درجه دارد. در چشم چپ خود نيز 1+ ديوپتر دوربيني و 75/0 ديوپتر استيگماتيسم در محور 65 درجه دارد، كه براي ساخت عينك نزديك فرد بايد به نمره دوربيني هر دوچشم او 5/1+ ديوپتر اضافه كرد. بدين ترتيب نسخه عينك نزديك او به صورت زير مي شود :

OD : +4.00 / -1.25 × 90
OS : +2.50 / -0.75 × 65




توضيح برخي واژه ها

چشم سالم (امتروپ) : در يك چشم سالم كه هيچگونه عيب انكساري خاصي نداشته باشد، پرتوهاي نور ورودي به چشم، پس از گذشتن از مسيرهاي شفاف چشم در روي شبكيه به هم رسيده و كانوني مي شوند، در نتيجه ما تصوير واضحي از آنچه را كه نگاه مي كنيم مي بينيم.





مايوپي (نزديك بيني) : به حالتي اطلاق مي شود كه پرتوهاي نوري كه به چشم وارد مي شود در جلوي شبكيه به هم برسند كه در اين حالت ديد واضح از بين مي رود. اين حالت دو دليل مي تواند داشته باشد، يكي بزرگ بودن اندازه كره چشم نسبت به اندازه طبيعي آن و ديگري زياد بودن قدرت اپتيكي چشم كه پرتوهاي ورودي را بيش از اندازه شكست داده، باعث مي شود كه پرتوها نزديكتر و جلوتر از شبكيه به هم برسند. افراد نزديك بين فواصل نزديك را بهتر و واضحتر مي بيند و ديد دور آنها دچار اشكال است. براي اصلاح اين حالت از عدسيهاي مقعر (با نمره منفي) استفاده مي شود كه با واگرا كردن پرتوهاي نور به ميزان لازم باعث مي شود پرتوها دورتر از نقطه قبل و بر روي شبكيه كانوني شوند.





هايپرمتروپي (دوربيني) : به حالتي اطلاق مي شود كه پرتوهاي نوري كه به چشم وارد مي شود در پشت شبكيه به هم برسند كه در اين حالت نيز ديد واضح از بين مي رود. اين حالت نيز دو دليل مي تواند داشته باشد، يكي كوچك بودن اندازه كره چشم نسبت به اندازه طبيعي آن و ديگري كم بودن قدرت اپتيكي چشم كه پرتوهاي ورودي را كمتر از اندازه شكست داده، باعث مي شود كه پرتوها دورتر و پشت شبكيه به هم برسند. افراد دوربين فواصل نزديك را تار مي بيند و ديد دور آنها واضحتر است. براي اصلاح اين حالت از عدسيهاي محدب (با نمره مثبت) استفاده مي شود كه با همگرا كردن پرتوهاي نور به ميزان لازم باعث مي شود پرتوها نزديكتر از نقطه قبل و بر روي شبكيه كانوني شوند.





آستيگماتيسم : در اين حالت شكل قرنيه كاملا كروي نيست و اختلاف قدرت در محورهاي مختلف چشم ديده مي شود كه معمولا در يك محور بيشترين و در يك محور كمترين قدرت را داريم، كه اختلاف بين آنها ميزان آستيگماتيسم را تعيين كرده و محور آستيگماتيسم برابر با محوريست كه قدرت بيشتري داشته و نمره كمتر (منفي تري) دارد. براي درمان اين حالت از عدسيهاي استوانه اي شكل استفاده مي شود كه تنها در يك جهت و محور خاص اعمال قدرت كرده، پرتوها را تغيير مسير داده، روي شبكيه مي اندازند.





پيرچشمي : در صورتيكه فرد احساس مي كند ديد نزديكش دچار اشكال شده و براي مطالعه و انجام دادن كارهاي نزديك خود نياز دارد آنچه را كه مي خواهد نگاه كند نسبت به قبل كمي دورتر نگه دارد تا آن را واضح ببيند، نشان دهنده بروز پيرچشمي در فرد مي باشد كه بايد براي اصلاح آن، از عينك نزديك استفاده كند. علت ايجاد پيرچشمي كاهش قدرت تطابقي مي باشد كه با افزايش سن قدرت تطابق فرد براي نگاه كردن به نزديك كاهش يافته و نمي تواند به ميزان لازم تطابق كند و تصوير را روي شبكيه خود بيندازد. تطابق در واقع افزايش قدرت عدسي مي باشد كه توسط انقباض عضلات مژگاني چشم صورت مي گيرد و خاصيت الاستيك و انعطاف پذيري عدسي چشم امكان افزايش حجم و در نتيجه قدرت عدسي را فراهم مي كند، اما هرچه سن بالاتر مي رود از ميزان الاسيته عدسي كاسته شده، قدرت تطابق كاهش مي يابد كه اين نقص توسط عدسيهاي مثبت كه به نمره چشم اضافه مي شود از بين مي رود و ديد واضح مي شود. معمولا عينك هاي مطالعه درشت نمايي ايجاد مي كنند.

در اينجا نيز تصويري از چگونگي اصلاح نزديك بيني و دوربيني توسط عدسيهاي مقعر و محدب مي بينيم. (شكل اول نشان دهنده چشم سالم است كه پرتوها مستقيم بر روي شبكيه كانوني مي شوند. شكل دوم چشم نزديك بين و اصلاح آن توسط عدسي منفي و شكل سوم چشم دوربين و اصلاح آن توسط عدسي مثبت را نشان مي دهد. پرتوهاي زردرنگ نشان دهنده پرتوهاي ورودي به چشم بدون اصلاح توسط عينك مي باشد و پرتوهاي قرمز رنگ نشان دهنده مسير ورودي پرتوها به چشم پس از گذشتن از عدسي اصلاحي است).



گردآورنده:غزال مهربانپور

باز هم چند نمونه از جديد ترين فريم ها را از اين سايت ببينيد



براي ديدن بقيه عكسها روي عكس بالا كليك كنيد

عدسيهاي فتوكروميك:
عدسيهاي فتوكروميك عدسيهايي هستند كه رنگ و دانسيته اپتيكي آنها در پاسخ به سطوح متغير نور تابيده شده تغيير مي كند قرار گرفتن ماده
رنگي موجود دراين عدسيها در معرض UVR و همينطور بخشي از نور خورشيد كه طول موج كمتري دارد باعث بر انگيختن يك واكنش فتوشيميايي مي شود كه منجر به تيره شدن عدسي مي گردد
عدسيهاي فتوكروميك در سالهاي جنگ سرد(1968-1954)وقتي كه استفاده از سلاحهاي هسته اي توسط ارتشها مطرح بود بوجود آمدند عدسي كه بتواند بعد از قرار گرفتن در معرض تابش ناشي از انفجار بمب اتمي بسرعت به يك حالت تيره متراكم برود يك وسيله محافظ ايده آل براي چشم مي باشد اگر چه كه بعدها ثابت شد كه ديناميك مواد فتوكروميك براي مراقبت از چشم در برابر تابش هسته اي از سرعت كافي برخوردار نيست ولي اين عدسيها بعنوان عينك آفتابي ،عدسيهاي عينك اصلاح كننده عيوب انكساري و عدسيهاي عينك ويژه كار با رايانه كاربرد پيدا نمودند اولين نمونه عدسيهاي فتوكروميك تجاري در اواخر دهه شصت ظاهر گشتند
عدسيهاي فتوكروميك شيشه اي از امتزاج كريستالهاي هاليد نقره بقطر nm5 با ماده مذاب بروسيليكات يا فسفات آلومينيوم بدست مي آيند اين تركيب شيميايي شيشه است كه ميزان
حساسيت آن به نور ، ته رنگ ، دامنه و سرعت تيره شده شيشه را تعيين مي نمايدبراي تشديد روند تيره شدن شيشه به آن اكسيد مس نيز اضافه مي كنند معروفترين محصولات شيشه اي عبارتند از :
photogray extra
photobrown extra
photogray II
photosun II
وخانواده CFP كه توسط شركتcorning ساخته شد ، و Cosmolux colormatic از رودنشتوك و Umbramatic از شركتZeiss

هاليد نقره بعد از قرار گرفتن در معرض UVR و نور داراي طول موج كوتاه تبديل به خوشه هايي از اتم هاي نقره و هالوژن مي شود و عدسي ظاهر تيره پيدا مي كند بعد از خارج شدن از معرض نور شديد خورشيد حرارت موجود در عدسي و اشعه IR خورشيد به تركيب مجدد هالوژن و نقره كمك مي كند و منجر به روشن شدن مجدد عدسي مي گردد تجزيه شيميايي هاليد نقره تحت تاثير اشعه UV شديد و دماي كم بهتر صورت مي پذيرد
در اين حالت تركيب مجدد هاليد هاي نقره بتاخير مي افتد در زمستان تيره شده عدسيهاي فتوكروميك در بيشترين حد خود روي مي دهد و بميزان 20 تا 30 درصد به قدرت جذب آنها در سرما افزوده مي شود ولي ممكن است در يك حد دلخواه روشن نشود زيرا ميزان UVR در زمستان كمتر مي باشد
در بعد از ظهر هاي گرم تابستان نيز ممكن است عدسيهاي فتوكروميك به ميزان دلخواه تيره نشوند

قبلا يكبار در همين وبلاگ تذكر داده ام كه استفاده از مطالب اين وبلاگ تنها با ذكر نام منبع آن آزاد است ولي گويا گردانندگان سايت Eynak توجهي به آن نكرده اند و بدون ذكر منبع ار بخشهايي ار وبلاگ عينك در سايت خودشان استفاده كرده اند و تنها به ذكر نام من آنهم فقط در چند مورد اكتفا نموده اند لازم مي دانم مجددا يادآوري نمايم كه استفاده از مطالب مندرج در وبلاگهاي عينك و اپتومتري ايران تنها با ذكر منبع آن مجاز است و از گردانندگان سايت Eynak مي خواهم كه مرجع مطالب مورد استفاده را در پايان هر مطلب ذكر نمايند

چند طرح جديد عينك را ببينيد

همكاران گرامي مطلب زير در جواب مطلب درج شده در روزنامه همشهري از طرف انجمن صنفي اپتومتري ايران تهيه و براي انتشار در اختيار آن روزنامه قرار گرفته است


صرف نظر از درج مطالب عير علمي ،غير ادبي و غير اخلاقي در خصوص فعاليتهاي علمي دانش آموختگان از جانب افراد فاقد صلاحيت و دخالت بي حدو در امر پزشكي بايد ياد آور شويم كه در كليه كشورهاي جهان از جمله ميهن اسلاميمان ساخت عينك از آنجائيكه ارتياط مستقيم با سلامت و سرنوشت افراد دارد به متخصصين اپتومتريست سپرده شده است اپتومتري يعني ايجاد ارتباط بين علوم اپتيك ،فيزيولوژي،پاتولوژي... و ايجاد اين ارتباط تنها توسط متخصصين اپتومتريست صورت مي پذيرد
تجويز و ساخت عينك علمي است كه از دل علوم ذكر شده يعني فيزيولوژي ،پاتولوژي و اپتيك سر در مي آورد از آنجائيكه در ميهن اسلامي مان تربيت اپتومتريست به اندازه كافي نبود در آئين نامه عينك طبي سال 1334 پيش بيني شده بود براي رفع نياز مردم بلضروره از بين افراد تجربي پس از برگزاري يك آزمون (كه البته نام آزمون براي چند سوال بسيار ابتدايي بسيار بزرگ است )تعدادي انتخاب و به آنها پروانه عينك سازي اعطاءمي شد مطابق اين آئين نامه اين آزمون تا زمانيكه تعداد اپتومتريستها به اندازه كافي نرسيده برگزار مي شود وزارت بهداشت و درمان به استناد همين آئين نامه و با تكيه بر آمار موجود به اين نتيجه رسيد كه برگزاري آزمون ضرورتي ندارد و اين امر در سال 1368 متوقف شد و حرفه عينك سازي به صاحبان اصلي آن يعني فارغ التحصيلان دانشگاهي (اپتومتريست ها)سپرده شد
متاسفانه در كشور ما به جهت دخالت افراد فاقد صلاخيت و مهارت و افرادي كه هيچگونه دانشي در خصوص بيماريهاي چشم و ساخت علمي عينك ندارند علم عينك سازي پيشرفت چنداني نداشته و همچنان در چنگال عده اي كه نگاه آنها صرفا اقتصادي است گرفتار است مطابق قوانين موضوعه از جمله قانون آموزش مداوم جامعه پزشكي ،قانون نظام صنفي عينك طبي جزو حرف پزشكي است و علي القاعده شاغلين اين حرفه مي بايست تحت نظارت وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي فعاليت نمايند در قانون نظام صنفي تصريح شده است كه فعاليت اپتومتريست ها در مطب تابع قانون خاص خود مي باشد نه نظام صنفي
لازم به ذكر است اشتغال به تحصيل در رشته هايي همچون اپتيك ،عينك سازي ، آموزشگاههاي فني و حرفه اي هر چند كه موجب ارتقاءسطح علمي افراد مي شود ولي به هيچ وجه ارتباطي با ساخت عينك طبي براي بيماران نداشته و فارغ التحصيلان اين عناوين مي توانند به عنوان تراشكار با اپتومتريست ها همكاري نمايند و اين همكاري مي توند باعث ارتقاء سطح كيفي خدمات عينك سازي كه همچنان دوران ركود و سقوط خود را مي گذراند شود
با حضور پديده اي جديد در عرصه عينك سازي طبي به نام اپتومتري نگرانيهايي در ميان صنف عينك سازان تجربي ايجاد شد مبني بر اينكه اين پديده موجب حذف اين صنف خواهد شد در اين خصوص بايد گفت كه اپتومتري منافاتي با فعاليت تجربي اين صنف تحت نظر اپتومتريست ها بعنوان تراشكار عينك و تعميركار عينك ندارد و ما از اين نحوه همكاري استقبال مي كنيم و از بابت اشتغال اين صنف نگراني نبايد وجود داشته باشد
واقعيت اين است كه دوران خدمات تجربي سپري شده است و حفظ حرمت انسانها بسته به ارج نهادن به سلامتي آنهاست آنهم براي عضوي به نام چشم كه در اساطير از آن به عنوان سلطان بدن ياد شده است ما تلاش مي كنيم با تجويز عينك مطابق با آخرين استاندارد هاي علمي و نيز ساخت عينك بروش علمي و بكار گيري شيوه هاي نو در عرصه ساخت عينك طبي اثباط كنيم كه انسان حرمت دارد و نيز سلامتي انسان و بر اين باوريم كه هر كس علمي كار مي كند نمي توان مانعي فرا روي فعاليت ايشان نهاد و اين امري بديهي است افراديكه در نگارش يك متن ادبي مشكل دارند چگونه ادعاي ارائه خدمات علمي مي كنند
سوال ما از اين افراد اين است :
1-پاسخگوي تعداد زيادي از بيماران كه بدليل ساخت غلط عينك دچار انحراف چشمي ناخواسته شده اند و از دستيابي به مدارج علمي به اين دليل بازمانده اند كيست ؟
2- پاسخگوي تعداد زيادي از بيماران كه به دليل ساخت غلط عينك طبي دچار مشكلات سايكوتيك شده اند كيست ؟
3-پاسخگوي تعداد زيادي از اطفال معصوم كه تحت درمان تنبلي چشم هستند و بدليل ساخت بي ضابطه عينك دچار مشكلات شبكيه اي شده اند چه كسي است ؟
4- پاسخگوي تعداد زيادي از شهروندان كه بدون مشاوره علمي از عينك آفتابي استفاده مي كنند و دچار سوختگيهاي شبكيه و قرنيه مي شوند كيست؟
5-كداميك از عينك سازان تجربي مي توانند ميزان Transmision و Absorbance عينكهاي محافظ را مطابق شرايط بيمار تعيين نمايند كه بيمار دچار مشكلات تطابقي و تقاربي نشوند؟
6- كداميك از عينك سازان تجربي مي توانند عينكي بسازند كه فرد استفاده كننده دچار اختلال ديد رنگ و تبديل انحراف مخفي به انحراف آشكار نشوند ؟
7- كدام يك ار عينك سازان تجربي دانشي اندك در خصوص فيت علمي فريم دارند؟
ما براي چشمان بيمار فعاليت مي كنيم نه براي چشمان مشتري . بيمار نياز به مشاوره رواني ،اقتصادي و علمي دارد تا بتواند يك عينك خوب را مورد استفاده قرار دهد نگاه ما نگاه مادي نيست و فقط انجام وظيفه حرفه اي جهت ارائه خدمات مطلوب مطابق قوانين است
متاسفانه عدم آگاهي و نيز سوء نيت بعضي افراد و مرتبط با اين حرفه باعث مي شود كه مطالبي مغاير با قوانين جاري در جرايد درج گردد و يكي از اين موارد اشاره به بخشنامه شماره 3208 وزارت بهداشت در خصوص شرح وظايف اپتومتريست ها مي باشد جهت آگاهي اين افراد بايد بگوييم اين بخشنامه موارد Overlap مي باشد نه دستورالعمل تاسيس دفتر كار اپتومتري .
اپتومتريست ها مطابق ضوابط دو پروانه يكي پروانه مسئول فني و ديگري پروانه تاسيس موسسه عينك طبي از وزارت بهداشت و درمان اخذ مي نمايند و موظفند در راستاي و ظايف شغلي و حرفه اي خود مبادرت به ساخت عينك طبي و ارئه آن به بيمار و مراجعين نمايند بديهي است كليه افراديكه همچون اپتومتريست ها موفق به اخذ صلاحيت فني از وزارت بهداشت در سنوات قبل شده اند مورد حمايت ما بوده و ما از فعاليت اينگونه عينك سازان حمايت مي كنيم و مطابق ضوابط و مقررات با فعاليت كليه كساني كه فاقد مجوز صلاحيت فني از وزارت بهداشت هستند بدليل تقابل با سلامت آحاد جامعه مخالفيم
ما از مردم درخواست مي نماييم كه سلامتي چشمان خود را با استفاده از عينك هايي كه توسط افراد فاقد صلاحيت و تجربي ساخته مي شود به خطر نيندازند و حتما از مشاوره علمي متخصصين اپتومتري در خصوص چگونگي استفاده از عينك ،نوع شيشه ها ، رنگ شيشه ها انواع لنزهاي عينك مورد نياز براي موارد مختلف بهره مند شوند
ما سلامت مردم را به هيچ امر ديگري ترجيح نداده و اجازه نخواهيم داد سلامت آحاد جامعه تحت الشعاع سودجويي عده اي كه درك صحيحي از علم و فعاليت حرفه اي علمي ندارند بشود
لازم به ذكر است در موارد مشابه از ناحيه محاكم محترم دادگستري جمهوري اسلامي قبلا موضوع مطرح و حكم بر رد مانحن فيه صادر گرديده كه ضمن پيوست تصوير دادنامه مذكور جهت سوابق خود مستند به رسمي و قانوني در تاييدصلاحيت اين حرفه مي باشد
قبلا از حقوق متقابل در درج مطالب كما ل تشكر را داريم
محمد رضا زرين
دبير انجمن اپتومتري ايران

اندازه و نوع پل بيني عينك :

انتخاب فريمي كه بخوبي بر روي بيني سوار شود اهميت زيادي دارد زيرا پل بيني نود درصد از وزن عينك را تحمل مي كند مهمترين عامل در اين ارتباط ميزان سطح تماس پل با پوست مي باشد زيرا اغلب مشاهده مي شود كه محل تماس پل با پوست دچار قرمزي و پرخوني مي شود
وقتي وزن عينك بر روي ناحيه وسيع تري از سطح تماس پل و بيني پهن شود يا به عبارت ديگر سطح تماس پل و بيني بيشتر باشد استفاده كننده عينك راحت تر خواهد بود و بر عكس اگر وزن عينك بر روي ناحيه كمتري از سطح بيني گسترده شود يك فشار متمركز بر آن ناحيه وارد مي شود بطوريكه مي تواند منجر به درد و ناراحتي گردد اكنون مشخص شده است كه پهناي بيني بين سنين سه تا هجده سالگي به ميزان 5 درجه كاهش مي يابد و عمق پل نيز از 14 ميليمتر به 19 ميليمتر افزايش مي يابد در مورد كودكان اين بدين مفهوم است كه سطح پل عينك بايد پهن تر باشد و زاويه پد يا زاويه سطح تماس بايد تا حد امكان بزرگتر باشد تا راحتي بيشتري را براي كودك فراهم نمايد
در حاليكه تكنيكهاي زيادي براي ايجاد تغيير و بهبود وضعيت فيت پل عينك وجود دارد ولي هيچ چيزي جايگزين پل عينكي كه از همان اول خوب است نمي شود از سه نوع پل عينك موجود پدهاي قابل تنظيم بهترين گزينه براي بچه هاست قابليت تنظيم اين نوع پل امكان اعمال تغييرات لازم را در سالهاي رشد كودكان فراهم مي كند
استفاده از آلياژهاي بهتر و ساختار مدرن فريمهاي داراي پدهاي قابل تنظيم اين امكان را بوجود آورده كه مشكل اينگونه پلها كه در گذشته والدين را از انتخاب اين فريمها (داراي پد هاي قابل تنطيم)بر حذر مي داشت حل شود
انواع پل هاي عينك:Bridge styles
1- نوع زين اسبي saddle :
وزن عينك را بر روي طرفين بيني و همينطور راس بيني توزيع مي كند
امكان تحمل حداكثر ميزان وزن فريم را فراهم مي كند
امكان فيت آن براي پلهاي بيني چاق و پهن وجود دارد
پائين آوردن فريم بر روي صورت را امكان پذير مي سازد

پل سوراخ كليدي key- hole bridge:
وزن عينك را بر روي طرفين بيني توزيع مي كند
براي بيني هاي دراز و باريك مناسب است
امكان بالاتر آمدن فريم بر روي صورت را فراهم مي كند
فشار را از روي راس بيني افراد حساس در اين ناحيه بر مي دارد

پد هاي قابل تنظيم adjustable nose pads:
براي همه انواع پل بيني مناسب است
وزن فريم را تنها بر روي پد ها توزيع مي كند
اندازه و نوع پدها ، همچنين جنس ماده سازنده آنها را براحتي مي توان تعويض نمود
حداكثر انعطاف پذيري را دارد

اپتومتريست ها عمده ترين فراهم كنندگان خدمات ساخت وارائه عينك طبي در ايران مي باشند

Amblyopia آمبليوپی (تنبلی چشم)



در حال حاضر تعداد کم بينايان و نابينايان در دنيا حدود 180 ميليون و در ايران حدود 514 هزار نفر است که عامل بسياری از آنها قابل پيشگيری است ،تنبلی چشم يکی از اين موارد است.امروزه حدود 2 تا 4 درصد مردم دنيا به تنبلی چشم مبتلا هستند ،اين رقم در ايران به بيش از يک ميليون نفر ميرسد.اگر به موقع تشخيص داده و درمان نشود،فرد را از يک يا هر دو چشم بسيار کم بينا يا نابينا خواهد کرد.

چشمان بعضی از کودکان ،با آنکه سالم و طبيعی بنظر می رسند اما از سلامتی و ديد کافی برخوردار نيستند .کامل شدن مرکز بينايی در مغز ،از دوران جنينی تا حدود دوازده سالگی ادامه دارد،اما حداکثر سرعت رشد آن تا دو سالگی است.

نتيجه تکامل دستگاه بينايی ،در اين دوران ،ديد واضح و کامل است.در اين مدت،به خصوص در سه سال اول زندگی ،هر عاملی که باعث اشکال ديد ،در يک يا هر دو چشم کودک شود،رشد و تکامل دستگاه بينايی را متوقف می سازد و در نتيجه باعث کاهش ميزان بينايی طفل می شود.معنی اين سخن آن است که امکان دارد چشمی که از نظر ظاهری کاملاً طبيعی است از بينايی کامل و طبيعی برخوردار نباشد.در صورتيکه اشکال ديد کودک،قبل از پنج سالگی درمان شود،حتی اگر چشم در اين مدت تنبل هم شده باشد با درمان،بينايی کامل به دست می آيد.

پس از پنج سالگی ،هر چه درمان چشم تنبل بيشتر به عقب بيفتد احتمال به دست آوردن بينايی کامل کمتر می شود.به طوری که پس از دوازده سالگی ،درمان تاثيری در بينايی نخواهد داشت.



عوامل ايجاد کننده تنبلی چشم



1- اشکالات مادرزادی در ساختمان چشم،مانند آب مرواريد،پايين افتادگی پلک يا نداشتن عدسی باعث می شود که چشم نتواند تصوير واضحی دريافت کند و بتدريج دچار تنبلی می شود.در اين موارد بهترين درمان ،عمل جراحی است که اگر پس از تولد تا سه ماهگی ،هر چه سريعتر صورت بگيرد،نتيجه بهتری خواهد داشت ، اما پس از سه ماهگی نتيجه جراحی چندان رضايت بخش نخواهد بود.

2- در نزديک بينی ،دور بينی،آستيگماتيسم ،اگر ديد هر دو چشم بسيار کم باشد و تفاوت ديد دو چشم زياد باشد،چشم ضعيفتر نمی تواند ديد واضحی از اشياء دريافت کند و دچار تنبلی ميشود.

3- لوچی « يا انحراف چشم » نيز می تواند باعث شود تا چشم منحرف نتواند تصوير واضحی دريافت کند و بتدريج تنبلی در آن چشم ايجاد ميشود.

پيشگيری و درمان



تنها راه پيشگيری از تنبلی چشم تشخيص به موقع عوامل ايجادکننده آن است و چون بسياری از اين عوامل برای خانواده ها ناشناخته است،چشم همه کودکان بايد حداقل سه بار قبل از دبستان در زمانهای مختلف معاينه شود:

1- اولين روزهای پس از تولد

2- دو تا سه سالگی

3- پنج تا شش سالگی

همچنين اگر کودکی انحراف چشم دارد ،والدين بايد به محض تشخيص،او را جهت معاينه برده و تحت درمان قرار دهند.

درمان تنبلی چشم معمولاً بستن چشم سالم است تا چشم تنبل بکار بيافتد و تنبلی آن برطرف شود.مدت بستن چشم مهم است و در فواصل مشخص نيز کودک بايد معاينه شوداما گاهی اوقات برای درمان ،عينک و در بعضی موارد جراحی توصيه ميشود.اگر تنبلی چشم بر اثر بيماريهای مادرزادی مانند آب مرواريد،پايين افتادگی پلک ويا عيوب ساختمانی ايجاد شده باشد،بايد قبل از سه ماهگی درمان شود و اگر به علتهای ديگر به وجود آمده باشد ،درمان قطعی و موثر تا قبل از پنج سالگی امکان پذير است و بعد از آن ،درمان معمولا نتيجه خوبی ندارد.گاهی اوقات مدت درمان چندسال اشت،در اين صورت والدين طفل بايداستقامت، پشتکار و حوصله لازم را داشته باشند و از رفت و آمد مرتب و ساير مشکلات جنبی آن خسته نشوند.

با رعايت نکات زير ،فرزندمان به تنبلی چشم مبتلا نمی شود:

1- قبل از دبستان سه بار کودک خود را نزد متخصص ببريم.

(در اولين روزهای پس از تولد-دو تا سه سالگی-پنج تا شش سالگی)

2- به محض مشاهده انحراف(لوچی)در چشم کودک ،او را نزد متخصص ببريد.

3- اگر متخصص توصيه کرد چشم کودکتان را ببنديد،طبق دستور او عمل کنيد(چشم کودک را کمتر يا بيشتر از زمان تعيين شده،نبنديد)

4- در صورت تجويز عينک ،کودک رابه استفاده دايمی از آن تشويق و طبق دستور عمل نماييد.





منبع:

شرايط و روش معاينه ديد کودکان-نويسندگان دکتر روشنک وامقي-اشرف عربی

در سيستم فعلي ارائه خدمات اپتومتري كساني كه به اپتومتريست ها مراجعه مي كنند به عنوان بيمار patientشناخته مي شوند و رابطه اپتومتريست با آنها رابطه دكتر - بيمار است و اپتومتريست ها با ذر نظرداشت تمام جوانب وجودي آنها اقدام به معاينه و فيت وسايل كمك بينايي لازم مي نمايند در حاليكه در خارج از اين سيستم و آنچه كه به نظام صنفي عرضه عينك مشهور است به مراجعين به چشم مشتري يا مصرف كننده نگريسته مي شود و عرضه كننده يا فروشنده تنها به فكر فروش كالاي خويش است و به ساير جنبه هاي انساني طرف مقابل خودش كاري ندارد
طبيعي است كه در نظام صنفي سود اصلي را عرضه كننده مي برد و بازنده اصلي بيمار است چرا كه به او فقط به عنوان خريدار نگريسته شده و به ساير مشكلات وي توجهي نشده است در حاليكه در نظام عرضه خدمات اپتومتري به طرف مقابل اپتومتريست همواره به چشم يك بيمار نگريسته مي شود كه از هر لحاظ نياز به ارزيابي ومراقبت دارد و اپتومتريست به عنوان در مانگر اوليه primary care practitionarتمام وجود او را تحت نظر و مراقبت خود دارد و علاوه بر ارزيابي سلامتي چشم وبينايي او به بررسي تاثيرات بيماريهاي عمومي برروي چشمان او نيز مي پردازد و در نهايت در صورت لزوم چشم افزار مورد نياز او (عينك يا لنز)را به او عرضه و برايش فيت مي نمايد و بر استفاده از آن نيز نظارت مي كند

عينكهاي آفتابي
امروزه عينكهاي آفتابي بويژه در ميان جوانان رواج زيادي يافته است متاسفانه در اغلب موارد از اين عينك ها به عنوان وسيله تزئيني استفاده مي شودو به همين خاطر در انتخاب نوع آن دقت كافي نمي شود همچنين عده اي عينك آفتابي را وسيله اي غير ضروري مي دانند ولي عينك هاي آفتابي داراي فوايدي نيز مي باشند البته اگر درست انتخاب شوند ودر محيطهايي كه نور شدت زيادي دارد عينك هاي آفتابي به چند روش امكان ديد را بهتر خواهند كرد
در روزهايي كه نور خورشيد شدت زيادي دارد گيرنده هاي نوري شبكيه تحريك مي شوند و حساسيت كنتراست آنها كاهش مي يابد عينك هاي آفتابي زرد-نارنجي رنگهاي بنفش ، آبي وسبز را جذب ميكنند و اين رنگها به صورت رنگ خاكستري با شدتهاي مختلف ديده مي شوند در مقابل رنگهاي سبز ، زرد،نارنجي و قرمز با اين عينكها بهتر ديده مي شوند و كنتراست رنگ افزايش مي يابد البته با اين عينكها ، رنگ ها ممكن است مقداري غير عادي بنظر برسند بيماراني كه كنتراست رنگ آنها كاهش يافته است مانند مبتلايان به آب مرواريد از اين عينك ها سود مي برند و يكي ديگر از فوايد تقريبا تمام عينكهاي آفتابي تيره اين است كه بيشتر آنها اشعه ماوراء بنفش را جذب مي كنند
مضرات عينكهاي آفتابي :اين احتمال وجودد دارد كه عينكهاي آفتابي بخصوص آبي روشن موجب صدمه به چشم شوند
دليلي كه براي اين امر وجود دارد اين است كه مردمك در پشت اين عينكها گشاد مي شود و اگر عينك قادر به جذب مقادير كافي از اشعه ماوراء بنفش نباشد مقدار بيشتري از اين اشعه وارد چشم مي شود وبه آن صدمه مي زند در صورتي كه عينكهاي آفتابي مرغوب اين اشكال را نخواهند داشت و اين عينك ها بيشتر نور ورودي را جذب مي كنند
انتخاب عينك آفتابي:
1-فريم هاي نايلون يا كامپوزيت دوام بيشتري دارند
2-فريمهاي سيمي انعطاف پذيرترند و امكان تعيير شكل مناسب آنها وجود دارد
3-عدسيهاي شيشه اي از نظر خواص فيزيك نور بهتر هستند و ديرتر خش مي افتند و عدسي هاي پلاستيكي ديرتر مي شكنند
رنگ عينك آفتابي :1
- رنگهاي كهربايي يا زرد براي فعاليت در محيطهاي شفاف يا مه آلود مفيد هستند اين عينكها در ورزشهايي كه نياز به سرعت بالا دارند مانند اسكي مفيد هستند زيرا با جذب نور آبي كه تمركز را بيشتر مي كند كنتراست را افزايش مي دهند
2- عينكهاي دودي يا خاكستري بهترين انتخاب براي رانندگي و مصرف عمومي هستند
با اين عينك ها درك عمق تا حدودي مشكل دارد اما كنتراست بسيار خوب است
3- عينكهاي آفتابي آبي يا بنفش براي استفاده در هيچ شرايطي مناسب نيستند زيرا كنتراست رنگ را كاملا از بين مي برندتنها كاربرد اين عينكها تبعيت از مد مي باشد
4- رنگ قهوه اي مانند عينكهاي خاكستري يا دودي درك درستي از رنگ ارائه نمي دهند
نقل از روز نامه خراسان 29/5/82